Trauma
Iets wat je hebt meegemaakt laat je niet los. Je herbeleeft het, je vermijdt het, je lichaam reageert alsof het nog steeds gaande is. Dat is trauma, en het is behandelbaar.
Wat is een trauma?
Een trauma is een ervaring die zo overweldigend was dat je brein en lichaam hem niet hebben kunnen verwerken. Het geheugenspoor van die ervaring is als het ware 'bevroren': niet geïntegreerd in het normale geheugen, maar steeds opkomend als triggers ze activeren.
Trauma is meer dan 'een nare herinnering'. Het zit ook in je lichaam: een verhoogde hartslag bij een geluid, bevriezing, waakzaamheid. Je lichaam reageert alsof het gevaar er nog steeds is, ook al is de gebeurtenis al lang voorbij.
Soorten trauma
Enkelvoudig trauma
Eén traumatische gebeurtenis: een ongeluk, overval, seksueel geweld, plotseling verlies.
Meervoudig trauma
Meerdere traumatische ervaringen over een langere periode.
Complex trauma (C-PTSS)
Langdurig, herhaald trauma, vaak in de kindertijd: verwaarlozing, mishandeling, onveilige hechting. Heeft bredere gevolgen voor persoonlijkheid, emotieregulatie en relaties.
Vicarieus trauma
Trauma door getuige te zijn van andermans traumatische ervaringen: bij hulpverleners, journalisten, naasten.
Symptomen
Trauma uit zich op drie manieren:
Herbeleving
Flashbacks, nachtmerries, opdringende herinneringen, intense reacties op triggers.
Vermijding
Mensen, plekken, gesprekken, gedachten vermijden die aan het trauma herinneren.
Overactivering
Hyperwaakzaamheid, schrikachtigheid, slaapproblemen, moeite met concentreren, prikkelbaarheid.
Symptomen kunnen direct na de gebeurtenis optreden, maar ook maanden of jaren later, soms na een lange periode van ogenschijnlijk normale verwerking.
Omgaan met trauma
Niet wegduwen
Trauma wegdrukken lijkt te werken, maar de symptomen blijven sluimeren en worden later heviger.
Praten met iemand die je vertrouwt
Sociale steun heeft bewezen beschermende werking bij traumaverwerking.
Professionele hulp zoeken
Hoe langer je wacht, hoe dieper het trauma zich ingraaft. Vroeg behandelen geeft de beste uitkomsten.
Behandeling
EMDR
De meest gebruikte traumabehandeling. Je herinnert je de traumatische gebeurtenis terwijl je je aandacht richt op een afwisselende stimulus. Het verwerkingssysteem van je brein wordt geactiveerd.
TF-CGT (Trauma-Focused CGT)
Cognitieve herstructurering van traumatische herinneringen en graduele exposure.
Schematherapie
Bij complex trauma: werken aan de diepe patronen die in de kindertijd zijn ontstaan.
EMDR met stabilisatie
Bij C-PTSS: eerst stabiliteitsfase opbouwen, dan traumaverwerking.
Veelgestelde vragen
Gerelateerde klachten
Herken je jezelf hierin?
Boek een intakegesprek. Samen kijken jullie wat het beste bij jou past.
Via de huisarts wacht je gemiddeld 6 maanden. Via PsyIntake plan je direct.
Bemiddelingskosten: €195 (eenmalig, inclusief btw)
Bron: Van der Kolk (2014), The Body Keeps the Score · ISTSS Treatment Guidelines 2018 · DSM-5, APA
Passende behandelingen
Behandelvormen die hierbij helpen
Lees hoe deze bewezen behandelingen werken. Welke bij jou past, bepaal je samen met je hulpverlener tijdens de intake.
Waar zoek je precies naar?
Weet je niet zeker welke hulp je nodig hebt?
Doe de zelftest
Beantwoord een paar vragen over jouw klachten en ontdek welke hulpverlener het beste bij jou past.