← Alle klachtenVerslaving

Seksverslaving

Je hebt geen controle meer over je seksueel gedrag. Je wilt stoppen, maar het lukt niet. Seksverslaving is geen karakterfout: het is een patroon dat doorbroken kan worden.

Wat is seksverslaving?

Seksverslaving, ook wel compulsief seksueel gedrag of hyperseksualiteit, is niet hetzelfde als vaak seks willen. Het gaat om een verlies van controle over seksueel gedrag, ondanks negatieve gevolgen. Je leven begint om seks te draaien op een manier die je niet wilt, maar die je niet kunt stoppen.

Net als bij andere verslavingen werkt het beloningssysteem van de hersenen op een dysfunctionele manier. Seks geeft tijdelijk verlichting van spanning, eenzaamheid of negatieve emoties, maar het gevoel verdwijnt snel. En dan begint de zoektocht opnieuw.

Wetenschappelijke basis: Hyperseksualiteit staat in de ICD-11 (Wereldgezondheidsorganisatie) als 'compulsieve seksuele gedragsstoornis'. Het deelt neurobiologische mechanismen met andere gedragsverslavingen: dopamine-sensitisatie, impulscontroleproblemen en gebruik als coping. CGT en schematherapie zijn bewezen effectief.

Wanneer is het een verslaving?

De grens tussen hoge seksuele interesse en verslaving ligt bij controleverlies en gevolgen:

✓Je kunt je seksueel gedrag niet stoppen, ook als je dat wilt
✓Seks, masturbatie of porno nemen steeds meer tijd en aandacht in
✓Je gebruikt seks om negatieve emoties (angst, stress, eenzaamheid) te onderdrukken
✓Je hebt meerdere keren geprobeerd te stoppen of terug te dringen, maar het lukt niet
✓Je relaties, werk of zelfrespect lijden eronder
✓Je neemt risico's die je normaal niet zou nemen
✓Na het seksuele gedrag volgen schuldgevoelens, schaamte of leegte, maar je begint toch opnieuw

Oorzaken

Emotieregulatie

Seks als vlucht voor negatieve gevoelens: angst, eenzaamheid, verveling, stress.

Laag zelfvertrouwen

Seks als zoektocht naar bevestiging en waardering die op andere manieren niet gevonden worden.

Vroegkinderlijke ervaringen

Vroeg contact met seks of porno, emotionele verwaarlozing, onveilige hechting.

Trauma

Traumatische ervaringen kunnen leiden tot compulsief gedrag als copingstrategie.

Neurobiologische kwetsbaarheid

Impulscontroleproblemen, comorbide ADHD of andere verslavingsgevoeligheid.

Gevolgen

✓Relatieproblemen: geheimen, bedrog, vertrouwensbreuk
✓Problemen op werk of in de studie door afleiding
✓Sociaal isolement en eenzaamheid
✓Financiële schade bij betaalde seks of porno
✓Verhoogd risico op soa's
✓Depressieve klachten en laag zelfvertrouwen
✓Progressief patroon: je hebt steeds meer en extremer nodig voor hetzelfde gevoel

Behandeling

CGT

Doorbreken van het cyclische patroon: trigger → drang → gedrag → schuld → trigger. Je leert anders omgaan met triggers en drang.

Schematherapie

Bij diepe onderliggende patronen (eenzaamheid, schaamte, tekort) die de verslaving voeden.

EMDR

Als trauma een rol speelt bij het compulsieve gedrag.

Motiverende gespreksvoering

Voor mensen die ambivalent zijn over het stoppen: een neutrale begeleiding bij het maken van een keuze.

Veelgestelde vragen

Is seksverslaving officieel erkend?
De ICD-11 van de WHO erkent 'compulsieve seksuele gedragsstoornis' als diagnose. In de DSM-5 staat het nog niet als aparte categorie, maar dat zegt niets over de ernst van de klacht.
Hoe stop je met seksverslaving?
Zelden zonder hulp. De drang is sterk en de patronen diepgeworteld. Professionele begeleiding maakt het verschil.
Heeft mijn partner ook hulp nodig?
Vaak ja. Partners worden sterk geraakt door seksverslaving. door het bedrog, de gevolgen en de impact op de relatie. Relatietherapie kan zinvol zijn, naast individuele behandeling.

Herken je jezelf hierin?

Boek een intakegesprek. Samen kijken jullie wat het beste bij jou past.

Bron: Kafka (2010), Archives of Sexual Behavior · DSM-5, APA · Trimbos Instituut

Passende behandelingen

Behandelvormen die hierbij helpen

Lees hoe deze bewezen behandelingen werken. Welke bij jou past, bepaal je samen met je hulpverlener tijdens de intake.

Cognitieve gedragstherapie (CGT)Schematherapie

Zoek hulp bij jou in de buurt

Psycholoog per stad

AlmereAmersfoortAmsterdamArnhemBarneveldBredaDen HaagEindhovenGroningenLeusdenNijmegenRotterdamTilburgUtrechtWeesp

Waar zoek je precies naar?

Een psycholoog zonder wachtlijstZonder verwijsbrief naar een psycholoogWat een psycholoog kost als je zelf betaaltHulp buiten je zorgverzekering omEen psycholoog in de avond of het weekendOnline een psycholoog sprekenHoe lang de wachtlijsten in de GGZ zijnZelf nagaan wat er speelt

Weet je niet zeker welke hulp je nodig hebt?

Doe de zelftest

Beantwoord een paar vragen over jouw klachten en ontdek welke hulpverlener het beste bij jou past.

Doe de zelftestAlle klachten